Ticaret geriliminin azalacağı beklentisiyle küresel piyasalar haftaya iyimser başladı

ANKARA - BHA

ABD’li yetkililerin Çin ile yaşanan ticari anlaşmazlıklara ilişkin uzlaşmacı açıklamaları, küresel risk algısında azalmaya neden oldu. Yetkililerden gelen bu mesajlar, Washington yönetiminin gerginliği azaltma yönünde adımlar attığı şeklinde değerlendiriliyor.

ABD Başkanı Donald Trump, cuma günü yaptığı açıklamada Çin’e uygulanması planlanan yüzde 100 gümrük tarifesinin “sürdürülebilir olmadığını” vurgulayarak, “Çin ile ilişkilerimiz iyi olacak ancak adil bir anlaşma yapmalıyız.” dedi. Trump ayrıca Çin Devlet Başkanı Şi Cinping ile birkaç hafta içinde görüşmeyi planladığını belirterek, “Her iki taraf için de kazançlı bir anlaşmaya varacağımızı düşünüyorum.” ifadesini kullandı.

ABD ve Çin arasında süregelen ticaret müzakerelerinin yeni turunun bu hafta Malezya’da yapılması bekleniyor. Xinhua ajansının haberine göre, Çin Başbakan Yardımcısı Hı Lifıng, ABD Hazine Bakanı Scott Bessent ve Ticaret Temsilcisi Jamieson Greer ile video konferans yöntemiyle görüştü. Taraflar, ekonomik istişarelerin en kısa sürede yeniden başlatılması konusunda mutabakata vardı.

ABD’de bölgesel bankalara ilişkin endişelerin azalması da küresel risk iştahını artırdı. Ancak Trump’ın 1 Kasım’dan itibaren orta ve ağır hizmet tipi kamyonlar, parçaları ve otobüslere yönelik tarifeleri öngören bildiriyi imzaladığı da bildirildi.

Analistler, bu hafta ABD’de açıklanacak enflasyon verisinin piyasalar açısından belirleyici olacağını ifade ediyor.

ABD Merkez Bankası (Fed) Başkanı Jerome Powell, Ulusal İşletme Ekonomisi Derneği’nin (NABE) toplantısında yaptığı konuşmada, bilanço küçültme sürecinin önümüzdeki aylarda tamamlanabileceğini belirtti. Bu açıklamanın ardından para piyasalarında Fed’in bu ay ve aralıkta 25’er baz puanlık iki faiz indirimi yapacağı beklentisi güçlendi.

Jeopolitik gelişmeler de yakından izleniyor. Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ve ABD Başkanı Donald Trump’ın iki hafta içinde Macaristan’da bir araya geleceğini duyurdu.

Geçen hafta 4.379,4 dolarla rekor seviyeyi gören ons altın, yeni haftaya yüzde 0,2 düşüşle 4.243 dolardan başladı. ABD 10 yıllık tahvil faizi yüzde 4,02 seviyesinde, dolar endeksi ise yatay bir seyirle 98,4 düzeyinde bulunuyor. Brent petrolün varil fiyatı, jeopolitik risklerin azalabileceği yönündeki beklentilerle yüzde 0,4 gerileyerek 60,8 dolara düştü.

New York borsası haftayı yükselişle kapattı

ABD’de bankacılık sektörüne yönelik endişelerin hafiflemesi, New York borsasında pozitif bir kapanışa neden oldu. Cuma günü Zions Bancorp hisseleri yüzde 6, Western Alliance hisseleri ise yüzde 3 değer kazandı. Dow Jones endeksi yüzde 0,52, S&P 500 endeksi yüzde 0,53 ve Nasdaq endeksi yüzde 0,52 artış gösterdi. Endeks vadeli kontratlar haftaya da pozitif başlangıç yaptı.

Avrupa borsaları haftayı kayıpla tamamladı

Avrupa piyasaları ise ABD’deki bankacılık endişelerinin etkisiyle cuma gününü düşüşle kapattı. Barclays ve Deutsche Bank hisseleri yüzde 5’in üzerinde geriledi. Avro Bölgesi’nde eylül ayı yıllık enflasyonu yüzde 2,2 olarak açıklanırken, İngiltere ekonomisi ağustosta yüzde 0,1 büyüdü.

Kredi derecelendirme kuruluşu Standard & Poor’s, Fransa’nın kredi notunu “A+/A-1” seviyesine indirerek görünümünü “durağan” olarak belirledi. Bu gelişmelerin ardından İngiltere’de FTSE 100 endeksi yüzde 0,86, Fransa’da CAC 40 yüzde 0,18, Almanya’da DAX 40 yüzde 1,76, İtalya’da FTSE MIB 30 ise yüzde 1,45 geriledi. Avrupa endeks vadeli kontratları haftaya karışık seyirle başladı.

Asya borsalarında yükseliş hâkim

Asya piyasalarında, Japonya’daki siyasi belirsizliğin azalması ve Çin’in büyüme verisinin beklentileri aşmasıyla risk iştahı arttı. Japonya’da Liberal Demokrat Parti ile Japonya İnovasyon Partisi’nin anlaşması sonucu Takaiçi Sanae’nin ülkenin ilk kadın başbakanı olmasının önü açıldı.

Çin ekonomisi yılın üçüncü çeyreğinde yıllık bazda yüzde 4,8 büyüyerek beklentilerin üzerinde performans gösterdi. Eylül ayında perakende satışlar yüzde 3, sanayi üretimi ise yüzde 6,5 arttı. Sabit sermaye yatırımları ise yüzde 0,5 azalarak Kovid-19 salgınından bu yana ilk kez düşüş kaydetti. Çin Merkez Bankası, faiz oranlarını yüzde 3 (1 yıllık) ve yüzde 3,50 (5 yıllık) seviyelerinde sabit tuttu.

Bu gelişmelerle kapanışa yakın Japonya’da Nikkei 225 endeksi yüzde 2,7, Çin’de Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,7, Hong Kong’da Hang Seng endeksi yüzde 2,4 ve Güney Kore’de Kospi endeksi yüzde 1,3 yükseldi.

S&P, Türkiye’nin kredi notunu sabit tuttu

Borsa İstanbul’da cuma günü satış ağırlıklı bir seyir izlendi. BIST 100 endeksi yüzde 1,56 düşüşle 10.208,76 puandan kapanırken, VİOP’ta ekim vadeli BIST 30 kontratı akşam seansında yüzde 0,1 yükseldi.

Dolar/TL kuru cuma gününü 41,90 seviyesinde tamamlarken, haftanın ilk işlem gününde 41,94 seviyesinden işlem görüyor.

Washington’da düzenlenen IMF ve Dünya Bankası toplantılarına katılan Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, Türkiye ekonomisine ilişkin değerlendirmesinde enflasyonun düşüşe geçtiğini, bütçe açığının makul seviyelerde olduğunu ve dış dengesizliklerin büyük ölçüde giderildiğini ifade etti.

TCMB Başkanı Fatih Karahan da Atlantik Konseyi’nde yaptığı konuşmada, fiyat istikrarının bankanın temel önceliği olduğunu belirterek, “Fiyat istikrarını sağladığımızda diğer sorunlar da çözülecektir. İlk günden beri enflasyonu düşürmeye odaklandık.” dedi.

Kredi derecelendirme kuruluşu S&P, Türkiye’nin kredi notu ve görünümüne ilişkin herhangi bir güncelleme yapmadı. Kuruluş, Türkiye’nin uzun vadeli kredi notunu “BB-”, görünümünü ise “durağan” olarak korudu.

Analistler, yurt içinde bugün uluslararası yatırım pozisyonu ve yurt dışı ÜFE verilerinin, yurt dışında ise Avro Bölgesi cari işlemler dengesinin izleneceğini belirtti. Teknik açıdan BIST 100 endeksinde 10.100 ve 10.000 puan seviyeleri destek, 10.300 ve 10.400 puan seviyeleri ise direnç olarak öne çıkıyor.