Nipah virüsü alarmı: Asya teyakkuzda

ANKARA-BHA

Nipah virüsünde insanlardaki ölüm oranının yüzde 40 ile 75 arasında değişmesi, sağlık otoritelerini yüksek alarma geçirdi.

Nipah virüsü nedir, nasıl bulaşır?

Nipah virüsü, hayvanlardan insanlara bulaşabilen zoonotik virüsler arasında yer alıyor. İlk kez 1998 yılında Malezya’da tespit edilen virüsün üç temel bulaşma yolu bulunuyor. Bunlardan ilki, enfekte yarasaların salya, idrar veya dışkısıyla doğrudan temas edilmesi. İkinci yol, yarasaların vücut sıvılarıyla kirlenmiş hurma suyu gibi gıdaların tüketilmesi. Üçüncü ve daha nadir görülen yol ise hasta bir kişiyle yakın temas sonucu insandan insana bulaşma.

Belirtiler ve ölüm riski yüksek

Nipah virüsü enfeksiyonu hızlı ilerliyor. Belirtiler genellikle dört gün ile üç hafta arasında ortaya çıkıyor. Şiddetli enfeksiyon geçiren hastaların yaklaşık yarısı yaşamını yitiriyor.

Virüs zatürreye yol açabildiği gibi en tehlikeli etkisi olan beyin iltihabına (ensefalit) neden olabiliyor. Ateş, nöbet, nefes darlığı, bilinç kaybı, şiddetli baş ağrısı ve kişilik değişiklikleri hastalığın başlıca belirtileri arasında yer alıyor.

Nadir vakalarda, hastalığı atlatan kişilerde yıllar sonra beyin iltihabının yeniden ortaya çıkabildiği bildiriliyor.

Aşı ve tedavi henüz yok

Nipah virüsü için şu an onaylanmış bir aşı veya kesin tedavi bulunmuyor. Avustralya’da geliştirilen m102.4 adlı deneysel tedavi yöntemi üzerindeki çalışmalar sürüyor. 2020 yılında yayımlanan birinci aşama klinik denemelerde tek dozluk tedavinin hastalar tarafından iyi tolere edildiği belirtilse de, yöntemin yaygın kullanıma girmesi için daha fazla çalışmaya ihtiyaç duyuluyor.

Uzmanlar, yüksek ölüm oranına rağmen Nipah virüsünün Covid-19 benzeri küresel bir halk sağlığı krizine dönüşme ihtimalinin düşük olduğunu vurguluyor. Virüsün insandan insana bulaşma kapasitesinin sınırlı olması, riskin vaka görülen bölgeler dışındaki toplumlar için düşük kalmasını sağlıyor.

Sağlık yetkilileri, etkilenen bölgelere seyahat eden ve ateş gibi belirtiler gösteren kişilerin tıbbi geçmişlerini mutlaka doktorlarıyla paylaşmaları gerektiğini belirtiyor.