İthalat'da Yerli Üreticiyi Koruyacak Yeni Dönem

Ankara-BHA

31 Aralık 2025 tarihli ve 33124 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan ve 1/1/2026 tarihi itibarıyla yürürlüğe girecek olan İthalat Rejimi Kararında Değişiklik Yapılmasına İlişkin Karar, ülkemizin taraf olduğu Dünya Ticaret Örgütü Kuruluş Anlaşması, Avrupa Birliği ile ihdas edilen Gümrük Birliği Kararı ve bu Karara bağlı olarak muhtelif ülkelerle yapılan serbest ticaret anlaşmaları, tercihli ticaret anlaşmaları, Avrupa Birliği’nin otonom rejimi çerçevesinde tanınan tek taraflı tavizler ile Genelleştirilmiş Tercihler Sistemi kapsamında en az gelişmiş ülkeler, özel teşvik düzenlemeleri ülkeleri ve bazı gelişme yolunda ülkelere tanınan tercihli rejimler, kalkınma planları ile yıllık programlarda öngörülen hedefler çerçevesinde, tarım ve sanayi sektörlerinin ihtiyaçları ve talepleri dikkate alınarak hazırlanmıştır.

İthalatta İlave Gümrük Vergisi Uygulanmasına İlişkin Kararda Değişiklik Yapılmasına Dair Karar, yerli üretimin desteklenmesi amacıyla, uluslararası mevzuat kapsamında çok taraflı ve ikili anlaşmalardan doğan yükümlülüklerimiz göz önünde bulundurularak hazırlanmış; Resmî Gazete’nin aynı sayısında yayımlanmak suretiyle yürürlüğe girmiştir.

2026 yılında geçerli olmak üzere hazırlanan ve gümrük tarife istatistik pozisyonlarında ve eşya tanımlarında yapılan değişiklikleri içeren “İstatistik Pozisyonlarına Bölünmüş Türk Gümrük Tarife Cetveli” metni doğrultusunda, İthalat Rejimi Kararı eki listeler ile İlave Gümrük Vergisi Kararı eki listelerde gerekli değişiklik ve düzenlemeler yapılmıştır.

Ayrıca, her sene başında yayımlanan ve bazı eşyanın ithalatında tatbik edilecek hususları belirleyen İthalat Tebliğleri de bu sene tekrar gözden geçirilerek, ilgili kurumların da görüşleri alınmak suretiyle Resmî Gazete’nin aynı sayısında yayımlanmak suretiyle yürürlüğe girmiştir.

Sanayicilerimizin rekabet gücünü desteklemek amacıyla, ülkemizde yerli üretimi olmayan girdi mahiyetinde hammadde ve ara mamullerin gümrük vergileri, yılda iki defa AB ile eşzamanlı olarak düşürülmekte, yerli üretimin tüketimi karşılamadığı girdilerde ise gümrük vergisiz ulusal tarife kontenjanı açılmaktadır.

Bu kapsamda, Sanayi Ürünleri İthalatında Tarife Kontenjanı Uygulanması Hakkında Kararlar ile 35 eşyada tarife kontenjanı açılmış; ayrıca, söz konusu tarife kontenjanlarının dağıtımı, yönetimi ve uygulanmasına ilişkin olarak hazırlanan İthalatta Kota ve Tarife Kontenjanı İdaresine İlişkin Tebliğler (Tebliğ No: 2026/1, 2026/2 ve 2026/3) mezkûr Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.

Bazı Ürünlerin İthalatında Ek Mali Yükümlülük Uygulanmasına Dair Karar kapsamında altından mücevherci eşyası ithalatında uygulanan %20 oranındaki ek mali yükümlülük İlave Gümrük Vergisi Kararı kapsamında aynı oranda ilave gümrük vergisi olarak uygulanmaya devam edecektir. İthalatta İlave Gümrük Vergisi Uygulanmasına İlişkin Karar kapsamında yapılacak olan söz konusu düzenlemenin 01/02/2026 tarihinde yürürlüğe girecek olması nedeniyle, ilgili eşya ithalatı üzerindeki vergi tahsilatında boşluğa mahal verilmemesi amacıyla, 7480 sayılı Karar da aynı tarihte yürürlükten kaldırılacaktır.

Bu şekilde, yapılan düzenleme ile bazı değerli maden ve mücevherat ürünlerinde daha önce Ek Mali Yükümlülük kapsamında uygulanan %20 oranındaki vergi, aynı oran ile İlave Gümrük Vergisi uygulaması kapsamına alınmıştır.

İlgili GTİP kapsamındaki ürünlerde ithalatta tahsil edilen %20 oranındaki mali yükümlülük aynen devam etmekte, yalnızca Ek Mali Yükümlülük yerine İlave Gümrük Vergisi olarak uygulanmaktadır.

Düzenleme ile amaçlanan; vergi oranlarında değişiklik yapılmaksızın, uygulamanın mevzuat bütünlüğü ve idari uyum çerçevesinde yeniden yapılandırılmasıdır.

Gözetim Tebliğlerinde 47 ürün grubuna ilişkin düzenleme yapılmış olup, halihazırda gözetim uygulaması bulunan 24 ürün grubunda gözetim birim fiyatları güncellenmiş, 23 ürün grubunda ise gözetim kıymeti ihdas edilmiştir. Böylelikle, Ticaret Bakanlığımızca uygulanan Gözetim Tebliği sayısı 184 adede yükselmiştir.

İlaveten, bazı ürünlerin ithalatında kayda alma uygulamasının düzenlendiği İthalatta Gözetim Uygulanmasına İlişkin Tebliğ kapsamında yapılan değişiklik ile İhracatçı Kayıt Formunun geçerlilik süresi 1 yıldan 3 yıla çıkartılmıştır. Ayrıca, İthalata İlişkin Soru Formu” Ek 2-E eklenmiştir.

Yerli üretici firmalarımızın başvurularına istinaden, bazı ürünlerin ithalatına yönelik korunma önlemi soruşturmaları başlatılmasına ilişkin tebliğler yayımlandı.

Söz konusu tebliğler ile 3907.61.00.00.00 gümrük tarife istatistik pozisyonunda sınıflandırılan “PET Resin”, 2917.36.00.00.11 gümrük tarife istatistik pozisyonunda sınıflandırılan “Tereftalik Asit” ve 4810.29 ve 4810.92 gümrük tarife pozisyonlarında sınıflandırılan “Muhtelif karton türleri” tanımlı ürünlerin yerli üreticileri tarafından, anılan eşyanın ithalatında artış olduğu, ithalat artışının ve ithalatın gerçekleşme koşullarının yerli üretici üzerinde ciddi zarar veya ciddi zarar tehdidi oluşturduğu gerekçesiyle korunma önlemi alınması için Ticaret Bakanlığımıza yapılan başvuruya istinaden korunma önlemi soruşturmaları açılmıştır.

Ticaret Bakanlığımızca bu ürünlere ilişkin yürütülecek soruşturmalarda başvuruda iddia edildiği şekilde ithalatta artış olup olmadığı, ithalat artışının ve ithalatın gerçekleşme koşullarının yerli üretici üzerinde ciddi zarar veya ciddi zarar tehdidi oluşturup oluşturmadığı incelenerek sonucuna göre önlem tesis edilecektir.

Ticaret Bakanlığımız, üretici ve tüketici faydasını birlikte dikkate alarak yerli üretimin korunması ve teşviki için gerekli adımları kararlılıkla atmaya devam edecektir.